ปัจจุบันโลกกำลังเผชิญกับความท้าทายด้านสิ่งแวดล้อมที่ซับซ้อน ทั้งจาก ระบบนิเวศชายฝั่ง ซึ่งเป็นแหล่งบลูคาร์บอนสำคัญที่กำลังเสื่อมโทรมลงอย่างเร่งด่วน และจากภัยเงียบอย่าง การรุกรานของสิ่งมีชีวิตต่างถิ่น ที่สร้างความเสียหายอย่างมหาศาลต่อความหลากหลายทางชีวภาพและอาจลุกลามถึงระดับเศรษฐกิจ

เพื่อจุดประกายความตระหนักรู้และสร้างความเข้าใจในการรับมือกับความท้าทายด้านสิ่งแวดล้อม กิจกรรม Green Play Zone ในงาน SUSTAINABILITY EXPO 2025 (SX2025) ได้ชวนผู้เข้าร่วมมาสนุกกับการเรียนรู้นอกห้องเรียนผ่าน บอร์ดเกมสองชุด คือ “ฟื้นฟูบลูคาร์บอน” และ “Alien Species” กิจกรรมนี้จัดขึ้น ณ โซน SX IDEA LAB เมื่อวันที่ 1 ตุลาคม 2025 เวลา 18:00–19:00 น. โดยมี คุณพีรัช ษรานุรักษ์ หัวหน้าทีมออกแบบและผู้ก่อตั้ง Wizards of Learning เป็นผู้นำกิจกรรม เพื่อให้ผู้เล่นได้เห็นคุณค่าของระบบนิเวศชายฝั่งและป่าชายเลน รวมถึงการได้ตระหนักถึงผลกระทบจากการรุกรานของสิ่งมีชีวิตต่างถิ่น ซึ่งกิจกรรมนี้ได้รับความสนใจจากน้อง ๆ นักเรียนและผู้ปกครอง รวมถึงผู้ที่สนใจในความยั่งยืนทางธรรมชาติเข้าร่วมมากมาย

ในกิจกรรมได้แบ่งผู้เล่นบอร์ดเกมออกเป็น 2 กลุ่ม ได้แก่

1. บอร์ดเกมฟื้นฟูบลูคาร์บอน

บอร์ดเกมแรก “ฟื้นฟูบลูคาร์บอน” ผู้เข้าร่วมจะได้ใช้การ์ดวางแผนฟื้นฟูระบบนิเวศชายฝั่ง ตั้งแต่ป่าชายเลน ทุ่งหญ้าทะเล ไปจนถึงดูแลแหล่งที่อยู่อาศัยของสัตว์น้ำ เพื่อเพิ่มความสมบูรณ์ของระบบนิเวศ พร้อมเผชิญอุปสรรคหลากหลายอย่าง ทั้งจากภัยธรรมชาติ เช่น คลื่นยักษ์ และการใช้ทรัพยากรอย่างไม่ยั่งยืน ซึ่งปัญหาเหล่านี้จะทำให้คะแนนฟื้นฟูในเกมลดลง

นอกจากบอร์ดเกมนี้จะสะท้อนถึงความท้าทายในการดูแลรักษาสิ่งแวดล้อมแล้ว ยังสอดแทรกเกร็ดความรู้เรื่องความหลากหลายทางธรรมชาติและคาร์บอนเครดิต เพื่อให้ผู้เล่นได้เรียนรู้และตระหนักถึงความสำคัญของระบบนิเวศชายฝั่งซึ่งเป็นบลูคาร์บอนอีกด้วย

2. Alien Species: ภัยคุกคามจากสิ่งมีชีวิตต่างถิ่น

บอร์ดเกม “Alien Species” ผู้เข้าร่วมจะได้สวมบทบาทเป็นเกษตรกรผู้เลี้ยงปลาที่ต้องพยายามปกป้องบ่อของตนเองจากผู้รุกราน ตัวเกมจะจำลองสถานการณ์การรุกรานของสิ่งมีชีวิตต่างถิ่นที่ขยายพันธุ์ในพื้นที่ที่ไม่ใช่ถิ่นกำเนิดเดิม เช่น ปลาหมอคางดำ ซึ่งความสนุกจะอยู่ที่การสุ่มการ์ดว่าจะได้ตัวช่วยเพิ่มคะแนน หรือได้การ์ดที่จะมาลดคะแนนของตัวเองลง บอร์ดเกมนี้ แสดงให้เห็นผลกระทบที่ขยายวงอย่างรวดเร็วและมหาศาลต่อความหลากหลายทางชีวภาพและระบบนิเวศพื้นถิ่น การรุกรานทำลายสมดุลผ่านการล่าและการแข่งขันแย่งชิงทรัพยากรของสัตว์ต่างถิ่น สามารถลุกลามไปจนถึงระดับเศรษฐกิจและประเทศได้ ประสบการณ์จากเกมจึงทำให้ผู้เข้าร่วมทุกคนเห็นภาพและเข้าใจตรงกันว่า ทำไมจึงต้องจัดการปัญหานี้เพื่อโลกอย่างต่อเนื่องและจริงจัง

“บางทีเรามองการดูแลโลกเป็นหน้าที่หรือภาระ แต่จริง ๆ มันง่ายและไม่เหนื่อยเลย ถ้าเราเริ่มจากการรักในธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมก่อน การสัมผัสและเข้าใจกับสิ่งนั้นจริง ๆ เช่น การลองไปเดินป่าชายเลน ได้เห็นต้นไม้ เห็นกุ้งและปู หรือแม้แต่เล่นบอร์ดเกมก็ช่วยสร้างความรักได้ และเมื่อเรารักในธรรมชาติแล้ว การดูแลก็จะเกิดขึ้นเอง โดยไม่ต้องมองว่ามันเป็นหน้าที่” คุณพีรัช ษรานุรักษ์กล่าว

กิจกรรมบอร์ดเกม “ฟื้นฟูบลูคาร์บอน” และ “Alien Species” สะท้อนให้ผู้เข้าร่วมกิจกรรมทุกคนเห็นว่าเกมสามารถเป็นสื่อที่ช่วยจำลองสถานการณ์ที่ซับซ้อนของสิ่งแวดล้อมให้ง่ายต่อการเข้าใจได้ ทำให้ผู้เล่นเห็นทั้งเด็กและผู้ใหญ่ ได้มองเห็นคุณค่าและความท้าทายของการฟื้นฟูระบบนิเวศไปพร้อมกัน และประสบการณ์จากเกมยังช่วยจุดประกายให้เกิดความรู้สึกอยากมีส่วนร่วมในการดูแลธรรมชาติ และสร้างความตระหนักว่าการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อมไม่ใช่แค่หน้าที่ แต่คือสิ่งที่เราต้องทำด้วยหัวใจ