วิสาหกิจชุมชนบ้านทุ่งเจริญหม้อห้อมย้อมสีธรรมชาติ หมู่บ้านทุ่งโฮ้ง ตำบลทุ่งโฮ้ง อำเภอเมืองแพร่ จังหวัดแพร่ เป็นแหล่งผลิตเสื้อม่อห้อมที่มีชื่อเสียงของประเทศไทย ที่เกิดจากภูมิปัญญาท้องถิ่นจากบรรพบุรุษซึ่งอพยพมาจากเมืองพวน แขวงเมืองเชียงราย สาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว ประมาณ พ.ศ. 2360-2380 โดยสืบทอดมาหลายชั่วอายุคนและเป็นเอกลักษณ์ของจังหวัดแพร่ ได้รับการคัดเลือกให้เป็นหมู่บ้านท่องเที่ยวโอทอปเชิงหัตถกรรม (OTOP Village Champion Handicrafts Tourism) โดยคำว่า “ม่อห้อม” เป็นคำพื้นเมือง มาจากคำว่า “หม้อ” คือ ภาชนะที่ใช้ในการบรรจุน้ำ และ “ห้อม” เป็นพืชล้มลุกชนิดหนึ่งที่ใช้ลำต้นและใบมาหมักในน้ำตามกรรมวิธีโบราณจนได้สีกรมท่าแล้วนำผ้าขาวไปย้อมให้เป็นสีกรมท่านั่นเอง

ในงานมหกรรมด้านความยั่งยืน หรือ Sustainability Expo 2022 ณ ศูนย์การประชุมแห่งชาติสิริกิติ์ มีเวทีเสวนา “ม่วนห้อม” ร่วมพูดคุยประสบการณ์การทำงานและผลงานการออกแบบต่อยอดผลิตภัณฑ์ของกลุ่มวิสาหกิจชุมชนผ้าหม้อห้อมทุ่งเจริญย้อมสีธรรมชาติ ตำบลทุ่งโฮ้ง จังหวัดแพร่ โดยคณาจารย์และนักศึกษาจากหลายมหาวิทยาลัย ทั้งบนเวทียังมีการแสดงแฟชั่นโชว์ “INDIGO IS THE NEW BLACK” อีกด้วย

บนเวที ดำเนินรายการโดย อาจารย์บุษกร ฮวบแช่ม อาจารย์สาขาวิชาออกแบบหัตถอุตสาหกรรม คณะศิลปกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ศูนย์ลำปาง เริ่มต้นถามถึงที่มาและแนวคิดในการต่อยอดผลิตภัณฑ์ในครั้งนี้ ซึ่ง อาจารย์ชวรจน์ ชะวะนะเวช อาจารย์สาขาวิชาการออกแบบ คณะวิจิตรศิลป์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ กล่าวว่า เนื่องจากทางกลุ่มได้รับโจทย์พื้นที่เดียวกันคือ ชุมชนหม้อห้อมทุ่งเจริญ ตำบลทุ่งโฮ้ง อำเภอเมืองแพร่ จังหวัดแพร่ ในขณะที่มีคณาจารย์และนักศึกษาจากต่างสาขาวิชามาร่วมทำงานกัน ตัวคอนเซปต์จึงมีความแตกต่างแต่เสริมซึ่งกันและกันในการขับเน้นผ้าม่อห้อมให้ได้มากที่สุด คุณณัฐนรี จันทร นักศึกษาคณะวิจิตรศิลป์ สาขาวิชาการออกแบบ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ กล่าวถึงวิธีการสร้างคอนเซปต์ออกแบบว่า สนใจลายไม้สักซึ่งเป็นอัตลักษณ์หนึ่งของจังหวัดแพร่มาใช้ออกแบบลายม่อห้อมใหม่ ๆ และอาจารย์กมลศิริ วงศ์หมึก คณบดีคณะศิลปกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์ เสริมว่า ในส่วนของมหาวิทยาลัย ใช้แนวคิดเน้นงานวิจัยเพื่อทำผ้าม่อห้อมให้เข้าได้กับคนทุกวัย 

อาจารย์กมลศิริ วงศ์หมึก คณบดีคณะศิลปกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์ กล่าวว่า ม่อห้อมทุ่งโฮ้งมีกลุ่มลายที่หลากหลายซึ่งมาจากแต่ละเทคนิคในการทำ สามารถหยิบมาใช้ได้แบบผสมผสาน รวมทั้งสร้างเทคนิคใหม่ ๆ มาเพิ่มลาย สอดคล้องกับความเห็นของ ผศ.ศรีชนา เจริญเนตร อาจารย์สาขาวิชาออกแบบหัตถอุตสาหกรรม คณะศิลปกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ศูนย์ลำปาง กล่าวว่า ศักยภาพของภูมิปัญญาการทำผ้าม่อห้อมของหมู่บ้านทุ่งโฮ้งนั้นมีมาก และสามารถใช้ทำผลิตภัณฑ์อื่น ๆ ได้อีก เช่น ใช้ผ้าทำเฟอร์นิเจอร์ ของใช้ของตกแต่ง และอุปกรณ์ Camping ให้ชุมชนเห็นว่าตัวชุมชนมีศักยภาพที่นอกเหนือจากสิ่งที่ทำอยู่ได้ ซึ่ง ดร.ศุภสัณห์ ปรีดาวิภาต รองคณบดีฝ่ายบริหาร คณะบริหารธุรกิจ มหาวิทยาลัยหอการค้าไทย มีความเห็นว่า ม่อห้อมทุ่งโฮ้งยังสามารถต่อยอดไปได้อีกไกล

ในการลงพื้นที่ทำงาน ดร.ขวัญรัตน์ จินดา รองผู้อำนวยการฝ่ายวิชาการและวิจัย วิทยาลัยเพาะช่าง กล่าวว่า การเข้าพื้นที่ไม่มีปัญหา เพราะป้าเหงี่ยม หรือ คุณประภาพรรณ ศรีตรัย ประธานวิสาหกิจชุมชนหม้อห้อมทุ่งเจริญย้อมสีธรรมชาติ ดูแลเป็นอย่างดี แม้จะปัญหาเรื่องเวลาที่มีจำกัด ซึ่ง ผศ.ศรีชนา กล่าวว่า มีเวลาในการทำงานน้อย แต่ก็ได้งานออกมาดี

สำหรับความประทับใจ คุณณัฐนรี จันทร นักศึกษาคณะวิจิตรศิลป์ สาขาวิชาการออกแบบ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ กล่าวว่า งานนี้ทำให้ได้ประสบการณ์การทำงานในชุมชน และได้เห็นแนวคิดแปลกใหม่จากเพื่อน ๆ คุณธนัญญา นันทะวงศ์ นักศึกษาออกแบบศิลปหัตถกรรมชั้นปีที่ 3 วิทยาลัยเพาะช่าง มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลรัตนโกสินทร์ ประทับใจการทำงานร่วมกับชุมชน อาจารย์ และเพื่อน ๆ รวมทั้งเทคนิคที่น่าสนใจของเพื่อน ๆ จากต่างคณะ และ คุณขจร จิตรรัม นักศึกษามหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ศูนย์ลำปาง กล่าวว่า ประทับใจการทำงานร่วมกับเพื่อน ๆ และชุมชนที่บรรยากาศเป็นไปอย่างสนุกสนาน

ในช่วงท้ายของการเสวนา คุณประภาพรรณ ศรีตรัย หรือ ป้าเหงี่ยม ประธานวิสาหกิจชุมชนหม้อห้อมทุ่งเจริญย้อมสีธรรมชาติ ตำบลทุ่งโฮ้ง อำเภอเมืองแพร่ จังหวัดแพร่ ก็ได้กล่าวขอบคุณคณะทำงาน รู้สึกยินดีที่บริษัท ไทยเบฟเวอเรจ จำกัด (มหาชน) ได้มีโครงการดี ๆ ให้นักศึกษาและอาจารย์ร่วมกันพัฒนาผลิตภัณฑ์ในชุมชน และได้ผลงานดี ๆ ออกมาให้ชื่นชมกัน

Speaker: คุณนราทิพย์ รัตตประดิษฐ์ ประธานบริหารสายงานปฏิบัติการ บริษัท สยามพิวรรธน์ จำกัด
หัวข้อ: TALK & FASHION SHOW ม่วนห้อม
วันที่ 28 กันยายน 2565 เวที Talk Stage

 สามารถรับชมในรูปแบบวิดีโอได้ที่ : https://www.youtube.com/watch?v=kmzjM1hunXo